Fikonträdet

I tjugotre år hade Zana och Petrit varit överens om exakt en sak: fikonträdet mellan deras trädgårdar var det finaste i Vlorë.

Për njëzet e tre vjet, Zana dhe Petriti kishin qenë të një mendjeje vetëm për një gjë: fiku mes kopshteve të tyre ishte më i bukuri në Vlorë.

Vems träd det var förblev, efter två advokater och en lantmätare från kommunen, en åsiktsfråga.

Se i kujt ishte, pas dy avokatëve dhe një gjeometri të bashkisë, mbetej çështje mendimi.

Stammen reste sig på Zanas sida av muren, men trädet lutade sig, med allt levandes skamlöshet, mot solen, och solen låg på Petrits sida.

Trungu ngrihej nga ana e Zanës, por pema, me paturpësinë e çdo gjallese, anonte nga dielli, dhe dielli ishte nga ana e Petritit.

Varje augusti följde därför samma koreografi.

Prandaj, çdo gusht përsëritej e njëjta koreografi.

Petrit plockade fikonen som hängde över hans trädgård, Zana upplyste honom från sin balkong om att han var en tjuv, och han svarade att fikonen hade kommit till honom av egen fri vilja.

Petriti mblidhte fiqtë që vareshin mbi kopshtin e tij, Zana i thoshte nga ballkoni se ishte hajdut, dhe ai i përgjigjej se fiqtë i kishin ardhur vetë, me vullnetin e tyre të lirë.

Kvarteret följde tvisten så som andra följer fotboll.

Lagjja e ndiqte këtë grindje ashtu siç të tjerët ndjekin futbollin.

Alla visste att hon hade blivit änka och han änkling med mindre än ett års mellanrum, och att ingen av dem hade någon annan kvar att skrika åt, men sådant sa man inte högt.

Të gjithë e dinin se të dy kishin mbetur të ve brenda një viti nga njëri-tjetri, dhe se asnjëri nuk kishte më kujt tjetër t'i bërtiste, por këto nuk ishin gjëra që thuheshin me zë të lartë.

I stället handlade folk i hörnbutiken, där de senaste turerna i ärendet rapporterades med stor omsorg.

Në vend të kësaj, njerëzit bënin pazarin në dyqanin e qoshes, ku zhvillimet e fundit raportoheshin me shumë kujdes.

Men i augusti i år mognade fikonen på Petrits sida, sprack och föll, och ingen kom för att stjäla dem.

Këtë gusht, megjithatë, fiqtë nga ana e Petritit u pjekën, u çanë dhe ranë, dhe askush nuk erdhi t'i vidhte.

Zana märkte det den första dagen och låtsades inte om det den andra.

Zana e vuri re që ditën e parë, dhe ditën e dytë bëri sikur s'e kishte vënë re.

Den tredje dagen fann hon sig stå i hörnbutiken tidigare än vanligt och fråga, utan att vända sig till någon särskild, om getingarna var besvärliga i år.

Ditën e tretë, u gjend në dyqanin e qoshes më herët se zakonisht, duke pyetur, pa iu drejtuar askujt, nëse kishte shumë grerëza këtë vit.

Butiksägarens fru, som i tre dagar hade väntat på just den frågan, berättade att Petrit hade brutit höften och bodde hos sin son i Tirana.

E shoqja e dyqanxhiut, që e priste pikërisht këtë pyetje prej tri ditësh, i tha se Petriti kishte thyer ijën dhe po rrinte te i biri në Tiranë.

”I minst en månad”, tillade hon och iakttog Zanas ansikte med professionellt intresse.

“Të paktën për një muaj,” shtoi ajo, duke vëzhguar fytyrën e Zanës me interes profesional.

Zana gick hem och stod länge och betraktade de förstörda fikonen på andra sidan muren.

Zana u kthye në shtëpi dhe qëndroi gjatë duke parë fiqtë e prishur në anën tjetër të murit.

Sedan hämtade hon stegen.

Pastaj shkoi e mori shkallën.

Det tog henne fyra kvällar att plocka det som fanns kvar och ytterligare tre att koka sylt på det, vilket hon gjorde med den bistra effektiviteten hos en kvinna som vill bevisa att hon har rätt.

Iu deshën katër mbrëmje për të mbledhur ç'kishte mbetur dhe tri të tjera për ta bërë reçel, gjë që e bëri me zellin e rreptë të një gruaje që do të tregojë se ka të drejtë.

När Petrits son körde hem honom i september stod det elva burkar på hans trappa och en lapp med hennes handstil: ”Dina fikon kladdade ner hela min mur.”

Kur i biri e solli Petritin në shtëpi në shtator, në prag të derës e prisnin njëmbëdhjetë kavanoza dhe një shënim me shkrimin e saj: “Fiqtë e tu po ma bënin rrëmujë murin.”

Petrit läste lappen två gånger, smakade på sylten och skickade sin son till grannhuset med ett svar.

Petriti e lexoi shënimin dy herë, provoi reçelin dhe e dërgoi të birin te fqinja me një përgjigje.

Där stod att sylten var för söt, att burkarna med rätta tillhörde honom, då fikonen hade varit hans, och att hon fick komma över och diskutera saken över en kopp kaffe, eftersom höften inte tillät honom att gå uppför hennes trappor.

Aty shkruhej se reçeli ishte tepër i ëmbël, se kavanozat i takonin atij me të drejtë, meqë fiqtë kishin qenë të tijtë, dhe se ajo duhej të vinte që ta diskutonin çështjen me një kafe, pasi ija nuk e lejonte t'i ngjitte shkallët e saj.

Lantmätaren, som i oktober kallades ut för tredje gången under någon förevändning som Petrit hittat på, fann gränsen exakt där den alltid hade legat, och två gamla människor som satt i trädets skugga och grälade om socker.

Gjeometri, i thirrur për të tretën herë në tetor me ndonjë pretekst të Petritit, e gjeti kufirin pikërisht aty ku kishte qenë gjithmonë, dhe dy pleq të ulur nën hijen e fikut, duke u grindur për sheqerin.