Fråga efter mekanikern

Innan butiken ens hade öppnat hade tre grannar hunnit säga till Valbona att den skulle gå i stöpet.

Para se dyqani të hapej fare, tre fqinjë i kishin thënë Valbonës se do të dështonte.

Den förste sa att ingen i Tirana lagade cyklar längre; folk köpte helt enkelt nya, billiga cyklar och lät de gamla rosta på balkongerna.

I pari tha se në Tiranë askush nuk i ndreqte më biçikletat; njerëzit thjesht blinin të reja e të lira, ndërsa të vjetrat i linin të ndryshkeshin nëpër ballkone.

Den andre påpekade, inte ovänligt, att gatan redan hade en mekaniker, gamle Sokol, som hade lagat allt med två hjul sedan innan hon var född.

I dyti vuri në dukje, pa keqdashje, se rruga e kishte tashmë një mekanik, xha Sokolin, i cili ndreqte gjithçka me dy rrota qysh para se të lindte ajo.

Den tredje, en pensionerad lärare som bodde ovanför butiken, läste bara skylten – VALBONAS CYKLAR – och frågade om hon tänkte sälja klänningar.

I treti, një mësues në pension që banonte mbi dyqan, vetëm e lexoi mbishkrimin — BIÇIKLETAT VALBONA — dhe pyeti nëse do të shiste fustane.

Hon hade tillbringat fjorton år i Zürich, de flesta av dem i en verkstad där hon hade byggt om allt från barntrehjulingar till racercyklar som var värda mer än hennes bil.

Kishte kaluar katërmbëdhjetë vjet në Cyrih, shumicën e tyre në një punishte ku kishte rindërtuar gjithçka, nga triçikletat e fëmijëve deri te biçikletat e garave që kushtonin më shumë se makina e saj.

Vad hon inte hade räknat med var hur svårt det skulle vara att bli tagen på allvar hemma.

Ajo që nuk e kishte pritur ishte sa e vështirë do të ishte të merrej seriozisht në vendin e vet.

Män brukade kliva in, låta blicken glida förbi henne och be att få tala med mekanikern.

Burrat hynin, e anashkalonin me sy dhe kërkonin të flisnin me mekanikun.

”Hon står framför er”, brukade hon säga, och sedan betraktade hon dem medan de försökte avgöra om hon skämtade.

“E keni para syve,” u thoshte ajo dhe pastaj i vështronte teksa përpiqeshin të kuptonin nëse po bënte shaka.

De flesta av dem, märkte hon, tog ändå sina cyklar till Sokol.

Shumica e tyre, siç vuri re ajo, i çonin gjithsesi biçikletat te Sokoli.

Sokol själv var en liten, tystlåten man i sjuttioårsåldern, med händer som för alltid var svarta av olja.

Vetë Sokoli ishte një burrë i vogël e i heshtur, në të shtatëdhjetat, me duar të nxira përgjithmonë nga vaji.

Den första månaden gav han henne inte så mycket som en nick, och Valbona antog, inte helt orimligt, att han såg henne som en rival.

Gjatë muajit të parë, ai nuk i bëri me kokë as edhe një herë, dhe Valbona supozoi, jo pa arsye, se e shihte si rivale.

Hon höll priserna låga, dörren öppen och munnen stängd.

Ajo i mbajti çmimet të ulëta, derën të hapur dhe gojën të mbyllur.

Affärerna gick ändå plågsamt trögt.

Puna, megjithatë, vazhdonte të ecte me një ngadalësi të dhimbshme.

Det var en regnig tisdag i november som ett tonårigt cykelbud rullade in en elcykel som hade lagt av mitt under en leverans.

Ishte një e martë me shi në nëntor kur një korrier adoleshent futi brenda një biçikletë elektrike që i kishte ngecur në mes të një dërgese.

”Sokol skickade hit mig”, sa pojken.

“Më dërgoi Sokoli,” tha djaloshi.

”Han säger att han inte rör elcyklar.”

“Thotë se me elektriket nuk merret.”

Veckan därpå kom fyra till, och vid nyår hade hon en väntelista.

Javën tjetër erdhën edhe katër të tjerë, e deri në Vitin e Ri ajo kishte listë pritjeje.

Först senare fick hon veta att varenda en av dem hade skickats över gatan av mannen som hon hade hållit för sin rival.

Vetëm më vonë zbuloi se të gjithë i kishte dërguar përtej rrugës pikërisht njeriu që ajo e kishte pandehur rival.

I januari gick hon över gatan med två koppar kaffe och frågade honom varför.

Në janar, e kapërceu rrugën me dy kafe në dorë dhe e pyeti pse.

Sokol ryckte på axlarna.

Sokoli ngriti supet.

”Jag är för gammal för att börja med batterier”, sa han medan han vände på en skruvnyckel i händerna.

“Jam shumë plak për t'u marrë tani me bateri,” tha ai, duke rrotulluar një çelës në duar.

Sedan, efter en lång paus, tillade han att hans dotter var mekaniker i Milano och att ingen där heller hade tagit henne på allvar på många år.

Pastaj, pas një heshtjeje të gjatë, shtoi se e bija ishte mekanike në Milano dhe se për vite me radhë askush atje nuk e kishte marrë seriozisht as atë.

Valbona kom inte på något att säga, vilket tycktes passa honom alldeles utmärkt.

Valbona nuk gjeti asgjë për të thënë, gjë që atij, me sa dukej, i shkonte për shtat.

Nästa morgon dök en handmålad skylt upp i Sokols fönster, med en pil som pekade över gatan och tre ord under den: HON ÄR MEKANIKERN.

Të nesërmen në mëngjes, në dritaren e Sokolit u shfaq një mbishkrim i pikturuar me dorë, me një shigjetë që tregonte përtej rrugës dhe tri fjalë poshtë saj: MEKANIKJA ËSHTË AJO.